เชื้อราบนหนังศีรษะเกิดจากอะไร รักษาอย่างไรให้หาย

หลายคนอาจเคยมีอาการคันหนังศีรษะ หนังศีรษะลอก มีสะเก็ด หรือแม้แต่ผมร่วงเป็นหย่อม ๆ แล้วคิดว่าเป็นแค่รังแคธรรมดา แต่ความจริงแล้วอาจเป็นเชื้อราบนหนังศีรษะ ซึ่งเป็นภาวะที่เกิดได้กับทุกเพศทุกวัย และหากปล่อยไว้นานโดยไม่รักษาให้ถูกวิธี อาจลุกลามจนทำให้เกิดการอักเสบ ผมร่วงถาวร หรือเกิดรอยแผลเป็นบนหนังศีรษะได้ ในบทความนี้เราจะมาทำความเข้าใจตั้งแต่สาเหตุ อาการ วิธีรักษา ไปจนถึงแนวทางฟื้นฟูเส้นผมหลังจากติดเชื้อรา เพื่อให้คุณจัดการปัญหานี้ได้อย่างถูกต้องและปลอดภัย

เชื้อราบนหนังศีรษะ เกิดจากอะไร

เชื้อราบนหนังศีรษะเกิดจากการติดเชื้อของเชื้อราในกลุ่ม Dermatophytes ซึ่งเป็นเชื้อราที่ชอบอยู่ในบริเวณที่อับชื้นและมีเหงื่อ เมื่อสภาพหนังศีรษะมีความมัน เหงื่อออกมาก หรือไม่สะอาด ก็อาจเป็นแหล่งสะสมของเชื้อราได้ง่าย

1. ความอับชื้นของหนังศีรษะ

เมื่อเราปล่อยให้ผมเปียกชื้นนาน เช่น หลังสระผมแล้วไม่เป่าผมให้แห้งก่อนนอน หรือใส่หมวกเป็นเวลานานโดยไม่ได้ถอดให้ระบายอากาศ เชื้อราก็จะเจริญเติบโตได้ดี ทำให้เกิดอาการคัน และหนังศีรษะลอกเป็นขุย

2. ความมันส่วนเกินและการสะสมของสิ่งสกปรก

คนที่มีต่อมไขมันทำงานมาก หนังศีรษะจะมันง่าย จึงเป็นแหล่งอาหารชั้นดีของเชื้อรา หากไม่สระผมบ่อยพอ หรือใช้ผลิตภัณฑ์ที่ล้างไม่สะอาด ก็อาจเป็นต้นเหตุของเชื้อราบนหนังศีรษะได้

3. การใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น

หวี หมวก หมอน หรือผ้าเช็ดผม หากใช้ร่วมกับคนที่มีเชื้อราอยู่แล้ว เชื้อราสามารถแพร่กระจายสู่หนังศีรษะของเราได้โดยตรง

4. ภูมิคุ้มกันร่างกายอ่อนแอ

ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันต่ำ เช่น ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง หรือผู้ที่พักผ่อนน้อย จะมีโอกาสติดเชื้อราได้ง่ายกว่าคนทั่วไป เพราะร่างกายต่อสู้กับเชื้อโรคได้ไม่เต็มที่

เชื้อราบนหนังศีรษะ อาการเป็นอย่างไร

เชื้อราบนหนังศีรษะ อาการในระยะแรกอาจดูคล้ายรังแคทั่วไป แต่เมื่อเชื้อราเริ่มลุกลาม จะเกิดอาการที่รุนแรงขึ้นจนสามารถสังเกตได้ชัดเจน

1. คันหนังศีรษะและลอกเป็นขุย

เป็นอาการเริ่มต้นที่พบบ่อยที่สุด หนังศีรษะจะคันอย่างต่อเนื่อง มีขุยสีขาวหรือเหลือง คล้ายรังแค แต่จะมีความหนาและลอกมากกว่า

2. หนังศีรษะแดงและอักเสบ

เมื่อเชื้อราเจริญเติบโตมากขึ้น จะทำให้เกิดการอักเสบ มีผื่นแดงหรือเป็นตุ่มหนองขนาดเล็กตามหนังศีรษะ ซึ่งอาจเจ็บหรือแสบได้

3. ผมร่วงเป็นหย่อม ๆ

ในบางกรณีเชื้อราจะเข้าไปทำลายรากผม ทำให้ผมร่วงเป็นวงกลมหรือเป็นหย่อม ๆ เห็นหนังศีรษะชัดเจน

4. มีกลิ่นอับที่หนังศีรษะ

เมื่อเชื้อราอยู่บนหนังศีรษะนาน จะเริ่มมีกลิ่นอับเหม็นคล้ายกลิ่นเชื้อรา หรือกลิ่นหนังสัตว์เปียก เป็นสัญญาณที่ไม่ควรมองข้าม

เชื้อราบนหนังศีรษะ วิธีรักษามีแบบไหนบ้าง

เชื้อราบนหนังศีรษะ วิธีรักษามีหลายแนวทาง ทั้งแบบใช้ยา และการดูแลตนเองร่วมด้วย โดยควรเริ่มจากการวินิจฉัยโดยแพทย์ผิวหนัง เพื่อระบุชนิดของเชื้อราให้ชัดเจนก่อนการรักษา

1. การใช้ยาทาและยาสระผมเฉพาะจุด

มักใช้แชมพูที่มีส่วนผสมของ Ketoconazole, Selenium sulfide หรือ Zinc pyrithione ซึ่งช่วยฆ่าเชื้อรา และลดอาการคันได้ดี

2. การใช้ยารับประทาน

ในกรณีที่เชื้อราลุกลามมาก แพทย์อาจให้ยากิน เช่น Griseofulvin, Terbinafine หรือ Itraconazole เพื่อฆ่าเชื้อราจากภายในร่างกาย

3. การดูแลสุขอนามัยของหนังศีรษะ

ควรรักษาความสะอาด หมั่นสระผมให้แห้งสนิททุกครั้งหลังออกกำลังกาย และหลีกเลี่ยงการใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น

เชื้อราบนหนังศีรษะ ใช้ยาอะไรถึงจะหาย

เมื่อพูดถึงเชื้อราบนหนังศีรษะ ใช้ยาอะไร คำตอบจะขึ้นอยู่กับความรุนแรงของอาการ และชนิดของเชื้อราที่ตรวจพบ โดยสามารถแบ่งออกได้ดังนี้

1. ยาทาเชื้อราสำหรับหนังศีรษะ

• Ketoconazole Cream / Shampoo : ช่วยลดเชื้อราและอาการคัน เหมาะสำหรับผู้ที่มีอาการไม่รุนแรง
  
• Ciclopirox : มีประสิทธิภาพในการฆ่าเชื้อรา และยับยั้งการลุกลามของเชื้อ
  
• Selenium Sulfide Shampoo : ใช้สระผมสัปดาห์ละ 2-3 ครั้งเพื่อลดการสะสมของเชื้อรา
  

2. ยารับประทานรักษาเชื้อรา

• Griseofulvin : เป็นยาหลักที่ใช้รักษาเชื้อราบนหนังศีรษะมานาน แต่ต้องกินต่อเนื่อง 6-8 สัปดาห์
  
• Terbinafine : ฆ่าเชื้อราได้ลึกถึงรากผม เหมาะกับผู้ที่มีการติดเชื้อรุนแรง
  
• Itraconazole : ใช้ในกรณีดื้อยาอื่น ๆ แต่ต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์
  

3. การรักษาร่วมด้วยวิธีธรรมชาติ

เช่น การหมักผมด้วยน้ำมันทีทรีออยล์ (Tea Tree Oil) หรือน้ำส้มสายชูหมักแอปเปิ้ล ซึ่งมีฤทธิ์ฆ่าเชื้อราอ่อน ๆ และช่วยลดความมันบนหนังศีรษะ

เชื้อราบนหนังศีรษะ ทำไมถึงทำให้ผมร่วง

เมื่อเชื้อราเข้าไปทำลายรากผม จะทำให้เส้นผมอ่อนแอและหลุดร่วงได้ง่าย เชื้อราบนหนังศีรษะ ผมร่วง มักเกิดจากการอักเสบของรูขุมขน เมื่อรากผมถูกทำลาย ผมจะไม่สามารถงอกใหม่ได้ตามปกติ ส่งผลให้เกิดผมบาง หรือศีรษะล้านในบางบริเวณ หากไม่รักษาอย่างถูกวิธี อาจทำให้เกิดรอยแผลเป็นถาวรบนหนังศีรษะได้ อีกทั้งการเกาแรง ๆ จากอาการคัน ก็ยิ่งเพิ่มการระคายเคืองและทำให้รากผมเสียหายมากขึ้น ดังนั้นเมื่อมีอาการควรรีบรักษาทันที เพื่อป้องกันการสูญเสียเส้นผมในระยะยาว

หากใครที่เผชิญปัญหาผมร่วงถาวรจากเชื้อรา สามารถฟื้นฟูเส้นผมได้ด้วยการปลูกผมถาวรที่ BEQ Clinic คลินิกปลูกผมชั้นนำที่มีทีมแพทย์ผู้ชำนาญการด้านเส้นผมโดยเฉพาะ ใช้เทคนิคปลูกผมที่ทันสมัย ใช้เทคโนโลยีระดับโลกที่ปลอดภัยและได้ผลลัพธ์เป็นธรรมชาติ เพื่อเริ่มต้นการฟื้นฟูความมั่นใจอีกครั้งอย่างปลอดภัย